Υπουργείο Οικονομικών: Ξεκινά η Αναδιαμόρφωση του Πλαισίου Αντικειμενικών Αξιών

Οικονομία

Το Υπουργείο Οικονομικών έχει εντάξει στο μεταρρυθμιστικό του προγραμματισμό την αναδιαμόρφωση του πλαισίου προσδιορισμού των αντικειμενικών αξιών της ακίνητης περιουσίας.

Σε αυτό το πλαίσιο πραγματοποιήθηκε, σήμερα, με την παρουσία του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα, η πρώτη συνάντηση της Ομάδας Εργασίας για την αναμόρφωση του πλαισίου εκτιμήσεων και προσδιορισμού των αντικειμενικών αξιών, υπό την προεδρία του Γενικού Γραμματέα Οικονομικής Πολιτικής κ. Χρήστου Τριαντόπουλου.

Κατά τη σημερινή συνεδρίαση της Ομάδας Εργασίας, ο Υπουργός Οικονομικών έθεσε το πλαίσιο και τις κατευθυντήριες γραμμές της μεταρρυθμιστικής πρωτοβουλίας, εστιάζοντας στην ανάγκη χωρικής επέκτασης, τεχνολογικού εκσυγχρονισμού και ενίσχυσης της αντικειμενικότητας του πλαισίου, ώστε να καταστεί η φορολόγηση στην ακίνητη περιουσία οικονομικά πιο αποτελεσματική και κοινωνικά πιο δίκαιη.

Η μεταρρυθμιστική πρωτοβουλία, κατά την πρώτη φάση αυτής, θα εστιάσει σε δύο πεδία, τα οποία και παρουσιάζουν δομικές αδυναμίες. Το ένα πεδίο αφορά την επέκταση και τον εξορθολογισμό του συστήματος αντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας της ακίνητης περιουσίας.

Συγκεκριμένα, σημαντικό μέρος της περιουσίας είναι εκτός ζωνών αντικειμενικού προσδιορισμού αν και είναι εντός σχεδίου, ενώ και η προσέγγιση επί της ακίνητης περιουσίας που βρίσκεται εκτός σχεδίου παρουσιάζει αδυναμίες. Συνεπώς, το ζητούμενο είναι να διορθωθούν αυτές οι δομικές υστερήσεις μέσα από τη χρήση τεχνολογίας και ψηφιακών δεδομένων, αλλά και με τη συνεργασία εμπλεκόμενων φορέων.

Το άλλο πεδίο αφορά τα κενά που εντοπίστηκαν στο σύστημα των ιδιωτών εκτιμητών και χρήζουν αλλαγών και βελτίωσης, δίνοντας έμφαση στην τυποποίηση της διαδικασίας ώστε να δίνει καλύτερα, πιο αξιοποιήσιμα και όσο γίνεται πιο αντικειμενικά αποτελέσματα μέσα στην υποκειμενικότητα της εκτίμησης.

Σε αυτό το πλαίσιο θα κινηθεί και το έργο της Ομάδας Εργασίας, η οποία και αποτελείται από πανεπιστημιακούς, εμπειρογνώμονες και στελέχη των εμπλεκόμενων υπηρεσιών και υπουργείων.

Ειδικότερα, το έργο της Ομάδας Εργασίας θα είναι η εξέταση του νομοτεχνικού και τεχνικού πλαισίου εκτιμήσεων και προσδιορισμού αντικειμενικών αξιών, η αναμόρφωση του υφιστάμενου πλαισίου, η υποβολή προτάσεων για την καλύτερη υλοποίηση της μεταρρύθμισης, η δημιουργία σχεδίου δράσης και η παρακολούθηση της υλοποίησης του μεταρρυθμιστικού εγχειρήματος. Ένα εγχείρημα που, μεταξύ άλλων, θα περιλαμβάνει

(α) τον εκσυγχρονισμό του συστήματος προσδιορισμού αντικειμενικών αξιών των ακινήτων μέσα από τη χρήση νέων τεχνολογιών,

(β) την τυποποίηση, με βάση τα ευρωπαϊκά εκτιμητικά πρότυπα, της διαδικασίας εκτιμήσεων από τους ιδιώτες εκτιμητές,

(γ) την προώθηση της ψηφιοποίησης της διαδικασίας προσδιορισμού των αντικειμενικών αξιών ώστε να αυτοματοποιηθεί η εν λόγω διαδικασία κατά τα επόμενα χρόνια,

(δ) την επέκταση της κάλυψης των ζωνών του συστήματος προσδιορισμού αντικειμενικών αξιών των ακινήτων εντός σχεδίου για να μην υπάρχουν κενά,

(ε) τη δικαιότερη αντιμετώπιση των ακινήτων που βρίσκονται, σε όλη την επικράτεια, εκτός σχεδίου, και

(ζ) την προώθηση όλων των αναγκαίων νομοθετικών αλλαγών και διατάξεων, ώστε να καταστεί το περιβάλλον της φορολογίας της ακίνητης περιουσίας οικονομικά πιο αποτελεσματικό και, κυρίως, κοινωνικά πιο δίκαιο.

———————————————–

Αλλάζει ο τρόπος υπολογισμού των αντικειμενικών αξιών ακινήτων

Εκτός από τον εξορθολογισμό του συστήματος προσδιορισμού της αξίας των ακινήτων, η ομάδα εργασίας θα επιδιώξει να λύσει τα προβλήματα που εντοπίστηκαν στο σύστημα των ιδιωτών εκτιμητών.

Σε αλλαγές εκ βάθρων του τρόπου διαμόρφωσης των αντικειμενικών αξιών, με τροποποιήσεις στους συντελεστές παλαιότητας και εμπορικότητας αλλά και νέες εντάξεις περίπου 7.000 περιοχών στο σύστημα των αντικειμενικών αξιών, προχωρεί η κυβέρνηση. Στόχος είναι ο εξορθολογισμός του συστήματος αντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας της ακίνητης περιουσίας. Οπως ανακοίνωσε χθες το υπουργείο Οικονομικών, στον μεταρρυθμιστικό προγραμματισμό του περιλαμβάνεται η αναδιαμόρφωση του πλαισίου προσδιορισμού των αντικειμενικών αξιών της ακίνητης περιουσίας. Στην πρώτη συνάντηση της ομάδας εργασίας, στην οποία συμμετείχαν ο υπουργός Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρας και ο γενικός γραμματέας Οικονομικής Πολιτικής Χρ. Τριαντόπουλος, τέθηκε το πλαίσιο της μεταρρυθμιστικής πρωτοβουλίας, που θα εστιάσει σε δύο πεδία, τα οποία και παρουσιάζουν δομικές αδυναμίες. Το ένα πεδίο αφορά την επέκταση και τον εξορθολογισμό του συστήματος αντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας της ακίνητης περιουσίας και το δεύτερο πεδίο αφορά τα κενά που εντοπίστηκαν στο σύστημα των ιδιωτών εκτιμητών και χρήζουν αλλαγών και βελτίωσης, δίνοντας έμφαση στην τυποποίηση της διαδικασίας, ώστε να δίνει καλύτερα, πιο αξιοποιήσιμα και όσο γίνεται πιο αντικειμενικά αποτελέσματα. Σε αυτό το πλαίσιο θα κινηθεί και το έργο της ομάδας εργασίας, η οποία και αποτελείται από πανεπιστημιακούς, εμπειρογνώμονες και στελέχη των εμπλεκόμενων υπηρεσιών και υπουργείων.

Οπως προαναφέρθηκε, ο τρόπος υπολογισμού των αξιών θα αλλάξει, καθώς παρατηρούνται σημαντικές στρεβλώσεις. Για παράδειγμα, με διαφορετικές αξίες φορολογείται η ακίνητη περιουσία των νοικοκυριών, καθώς άλλη τιμή εφαρμόζεται για την επιβολή του ΕΝΦΙΑ και άλλη για τον υπολογισμό του φόρου μεταβίβασης, δηλαδή το ίδιο ακίνητο φορολογείται διαφορετικά αν πρόκειται να πουληθεί και διαφορετικά αν παραμένει στην κατοχή του ιδιοκτήτη του. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι συντελεστές παλαιότητας, όπου είναι εκ διαμέτρου αντίθετοι εκείνοι που εφαρμόζονται στον ΕΝΦΙΑ σε σχέση με τους αντίστοιχους των αντικειμενικών αξιών. Στον ΕΝΦΙΑ εφαρμόζεται ουσιαστικά συντελεστής «νεότητας», καθώς στα νεόδμητα ακίνητα υπάρχει προσαύξηση του φόρου μέχρι και 25%. Και αυτό παρά το γεγονός ότι η τιμή ζώνης που λαμβάνεται υπόψη αφορά ήδη νεόδμητο κτίσμα. Ετσι, π.χ., ένα νεόδμητο διαμέρισμα ηλικίας τριών ετών και τιμής ζώνης 250.000 ευρώ θα φορολογηθεί με ΕΝΦΙΑ υπολογισμένο για 312.500 ευρώ (με συντελεστή «νεότητας» 1,25, που επιβάλλεται σε ακίνητα ηλικίας από 0-4 έτη).

Στον αντίποδα, αν πρόκειται να μεταβιβαστεί ακριβώς το ίδιο σπίτι, η αντικειμενική του αξία, επί της οποίας θα υπολογιστεί ο φόρος μεταβίβασης, θα είναι 225.000 ευρώ, καθώς εφαρμόζεται συντελεστής παλαιότητας 0,90. Αυτό που θα έπρεπε είναι ο υπολογισμός των φόρων, είτε πρόκειται για μεταβίβαση είτε για τον ΕΝΦΙΑ, να επιβάλλεται στην ίδια φορολογητέα αξία (ώστε να υπάρχει φορολογική δικαιοσύνη) και να αποφευχθούν στρεβλώσεις και επιβολή φόρων σε πλασματικές αξίες. Οπως υποστηρίζουν στελέχη της αγοράς ακινήτων, το πρόβλημα των φορολογητέων αξιών πρέπει να αναθεωρηθεί πλήρως (χάραξη ζωνών, αναθεώρηση εμπορικοτήτων, αλλαγή συντελεστών παλαιότητας, εξίσωση συντελεστών ορόφου κ.λπ.) με γνώμονα την προσέγγιση των εμπορικών αξιών και φορολόγηση είτε για μεταβίβαση είτε για ΕΝΦΙΑ με βάση τις ίδιες φορολογητέες αξίες για κάθε ακίνητο. Τα δε στοιχεία θα πρέπει να ενημερώνονται σε ετήσια βάση, ώστε να αντανακλούν την πραγματική κατάσταση στην αγορά.

Το έργο της ομάδας εργασίας περιλαμβάνει:

  • Τον εκσυγχρονισμό του συστήματος προσδιορισμού αντικειμενικών αξιών των ακινήτων μέσα από τη χρήση νέων τεχνολογιών.
  • Την τυποποίηση, με βάση τα ευρωπαϊκά εκτιμητικά πρότυπα, της διαδικασίας εκτιμήσεων από τους ιδιώτες εκτιμητές.
  • Την προώθηση της ψηφιοποίησης της διαδικασίας προσδιορισμού των αντικειμενικών αξιών, ώστε να αυτοματοποιηθεί η εν λόγω διαδικασία κατά τα επόμενα χρόνια.

Εσοδα 500 εκατ. από την ένταξη 7.000 περιοχών

Την ένταξη στο σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας των ακινήτων 7.000 περιοχών σχεδιάζει το οικονομικό επιτελείο. Συγκεκριμένα, η ομάδα εργασίας που έχει συσταθεί θα προχωρήσει:

  • Στην επέκταση της κάλυψης των ζωνών του συστήματος προσδιορισμού αντικειμενικών αξιών των ακινήτων εντός σχεδίου, για να μην υπάρχουν κενά.
  • Στη δικαιότερη αντιμετώπιση των ακινήτων που βρίσκονται, σε όλη την επικράτεια, εκτός σχεδίου.
  • Στην προώθηση όλων των αναγκαίων νομοθετικών αλλαγών και διατάξεων, ώστε να καταστεί το περιβάλλον της φορολογίας της ακίνητης περιουσίας οικονομικά πιο αποτελεσματικό και, κυρίως, κοινωνικά πιο δίκαιο.

Από τις επερχόμενες αλλαγές το οικονομικό επιτελείο υπολογίζει έσοδα ύψους 500 εκατ. ευρώ το 2020, εφόσον βέβαια το υπουργείο Οικονομικών καταφέρει να ολοκληρώσει το σχετικό έργο. Και αυτό καθώς η επέκταση του συστήματος είναι μια απαιτητική δουλειά, η οποία θα χρειαστεί μήνες προετοιμασίας, καθώς απαραίτητη προϋπόθεση για την ένταξη είναι να καθοριστούν όρια, να συνταχθούν χάρτες και να οριστικοποιηθούν οι νέες τιμές.

Σύμφωνα με τη νομοθεσία (άρθρο 4 του ν. 4223), «Κτίσματα εντός ή εκτός σχεδίου πόλης ή οικισμού, για τα οποία δεν έχει καθοριστεί τιμή ζώνης, εντάσσονται στην κατώτερη τιμή ζώνης της δημοτικής ενότητας στην οποία βρίσκονται. Αν δεν έχουν καθοριστεί τιμές ζώνης στη δημοτική ενότητα, εντάσσονται στην κατώτερη τιμή ζώνης του οικείου δήμου και, αν δεν έχουν καθοριστεί τιμές ζώνης στον δήμο, εντάσσονται στην κατώτερη τιμή ζώνης της οικείας περιφερειακής ενότητας και, αν δεν έχουν καθοριστεί τιμές ζώνης στην περιφερειακή ενότητα, εντάσσονται στην κατώτερη τιμή ζώνης της οικείας περιφέρειας».

Η ένταξη των περιοχών αυτών στις αντικειμενικές αξίες θα οδηγήσει σε μεγάλη αύξηση της φορολογίας. Και αυτό καθώς σήμερα τα ακίνητα αυτά ως επί το πλείστον είναι αγροτεμάχια, τα οποία μάλιστα εξαιρούνται από τον συμπληρωματικό φόρο του ΕΝΦΙΑ.

Με την ένταξή τους στο σύστημα οι ιδιοκτήτες των ακινήτων θα πληρώσουν μεγαλύτερο ΕΝΦΙΑ και είναι εξαιρετικά πιθανό το ενδεχόμενο να οδηγηθούν και στην πληρωμή συμπληρωματικού φόρου, εφόσον η αξία των ακινήτων τους ξεπερνάει τις 250.000 ευρώ.

Η διαφορά μεταξύ εμπορικής και αντικειμενικής τιμής των εκτός σχεδίου ακινήτων είναι χαοτική. Ετσι, ο ΕΝΦΙΑ που επιβαρύνει τους κατόχους ακόμα και πολυτελών ακινήτων είναι ασήμαντος, καθώς οι κατοικίες έχουν κτιστεί σε αγροτεμάχια, για τα οποία ο ΕΝΦΙΑ ανέρχεται σε 1 ευρώ ανά στρέμμα, ενώ ταυτόχρονα εξαιρούνται από τον συμπληρωματικό φόρο, ο οποίος επιβαρύνει πολλαπλάσια την εντός σχεδίου αστική ιδιοκτησία.

Οπως αναφέρουν στελέχη της αγοράς, η ένταξη στο σύστημα αντικειμενικών εκτιμάται ότι θα οδηγήσει σε αύξηση 80%-90% κατά μέσον όρο των φόρων που θα πρέπει να πληρώσουν οι ιδιοκτήτες ακινήτων, καθώς σήμερα, κατά τη μεταβίβαση ενός ακινήτου, ο υπολογισμός της αξίας του γίνεται με ενδεικτικές και συγκριτικές τιμές πώλησης σε όμορες περιοχές ή με βάση τις αξίες που ισχύουν στους δήμους και στις περιφέρειες.

Σημειώνεται ότι τελευταία φορά που διευρύνθηκε το σύστημα του αντικειμενικού προσδιορισμού ήταν τον Δεκέμβριο του 2010, με την ένταξη 4.500 περιοχών από συνολικά 25 νομούς της χώρας.

Προκόπης Χατζηνικολάου

Πηγή: kathimerini.gr

Tagged